
Wyjazdy ze zwierzętami mogą sprawiać nam wiele radości, ale wymagają odpowiedniego przygotowania. Podróże z psem i kotem mogą się od siebie różnić, jednak w obu przypadkach należy pamiętać o zwierzęcych potrzebach. Decyzja o wyjeździe ze zwierzakiem na wakacje powinna zostać podjęta świadomie, uwzględniając jego stan zdrowotny i możliwości względem rodzaju wycieczki. Wiedzą o tym, jak przygotować się do podróży ze zwierzęciem dzielimy się w ramach Akademii Esthima.
Podróże ze zwierzętami
Podróże z psami w większości przypadków wydają się naturalne – wyjazdy są dla psa stymulujące intelektualnie, a odkrywanie nowych miejsc może sprawiać mu dużo radości. Należy pamiętać o tym, aby cel podróży i sposób spędzania czasu w miejscu docelowym był dostosowany do kondycji i zdrowia psa.
Koty to zwierzęta terytorialne, przez co większość z nich może być zmianą miejsca zestresowana – w ich przypadku należy szczególnie zadbać o dobre warunki podróży, a w razie nasilonego stresu odwiedzić wcześniej gabinet weterynaryjny.
Przygotowania do podróży powinny obejmować jej zaplanowanie z uwzględnieniem sposobu spędzania czasu ze zwierzakiem. Przed wyjazdem należy sprawdzić prognozę pogody i upewnić się, że w miejscu wakacyjnego pobytu mogą przebywać psy lub koty oraz dowiedzieć się, czy posiada ono przygotowane legowiska i miejsca do załatwiania potrzeb fizjologicznych. Dobrze jest sprawdzić, czy okoliczne lokale, jak kawiarnie i restauracje, a także parki i plaże są przyjazne zwierzakom. Bardzo ważne jest odszukanie najbliższego gabinetu weterynaryjnego i przygotowanie dokumentacji medycznej pupila, na przykład w formie elektronicznej.
W przypadku zwierząt, które nie są przyzwyczajone do wyjazdów, warto wcześniej zabrać je na kilka krótkich przejażdżek po okolicy, aby przyzwyczaiły się do nieznanego otoczenia, widoków, dźwięków i rodzaju ruchu. Pozwala to na sprawdzenie, czy dany środek transportu im odpowiada.
Przygotowanie do podróży ze zwierzakiem
Podróżując za granicę należy sprawdzić wszelkie wymogi prawne dotyczące danego gatunku zwierzęcia i kraju, do którego ma się odbyć wyjazd – wszelkie informacje dostępne są na stronie Głównego Inspektoratu Weterynarii.
Odpowiednio wcześnie należy zadbać o aktualizację szczepień. Szczepieniem obowiązkowym w przypadku psów jest szczepienie przeciwko wściekliźnie, jednak szczepienia przeciwko pozostałym chorobom zakaźnym są istotne dla ich zdrowia. Wszystkie szczepienia powinny zostać uzupełnione na trzy tygodnie przed wyjazdem.
Równie istotne jest zapobieganie chorobom pasożytniczym, czyli regularne odrobaczanie zwierząt i ochrona przed pasożytami zewnętrznymi, szczególnie kleszczami. Mapa potencjalnych zagrożeń parazytologicznych dla psów w niektórych krajach dostępna jest na stronie stowarzyszenia ESCAPP.
Przed zagraniczną podróżą wymagane bywa również badanie kliniczne zwierzęcia – warto poznać zasady dotyczące wyjazdu do konkretnego kraju i zaplanować wizytę weterynaryjną z wyprzedzeniem. Jeśli zwierzę cierpi na chorobę lokomocyjną, należy odbyć z nim konsultację weterynaryjną w celu dobrania odpowiedniej terapii farmakologicznej lub behawioralnej, umożliwiającej spokojną podróż.
Podczas pakowania warto uwzględnić przedmioty niezbędne dla czworonoga – karmę, smakołyki, leki, smycze, szelki lub obroże, miski na wodę, legowiska, zabawki, kuwety i klatki oraz transportery. Należy spakować również apteczkę, wszelkie wymagane dokumenty podróży, książeczkę zdrowia lub paszport pupila, a na jego obroży umieścić adresówkę z numerem telefonu.
Bezpieczny pies i kot w podróży
Podróż ze zwierzęciem powinna przebiegać bezpiecznie. Jak w audycji „Przychodnia” w RDC tłumaczyła lekarka weterynarii Małgorzata Głowacka: najbezpieczniejszym sposobem przewożenia psów jest metalowa klatka, zamontowana w bagażniku lub na podłodze za siedzeniem pasażera albo kierowcy. W razie braku możliwości zorganizowania klatki, do wyboru pozostają transportery plastikowe lub specjalne szelki przypinane do pasów. Żadne zwierzę nie powinno poruszać się w czasie jazdy samochodem swobodnie, ponieważ stanowi to zagrożenie nie tylko dla niego, ale również dla współpasażerów.
Klatka powinna być dobrana do gabarytów zwierzęcia, umożliwiając mu swobodne przekręcanie i położenie się w transporterze. Nie może być zbyt duża, gdyż stanowi wtedy zagrożenie podczas kolizji.
Temperatury w podróży
Temperatura w samochodzie powinna być dostosowana do komfortu cieplnego zwierzęcia. Psy i koty chłodzą się głównie poprzez zianie – intensywne zianie oznacza, że temperatura jest zbyt wysoka. Kagańce używane podczas podróży transportem publicznym powinny być fizjologiczne dla psiego pyska i pozwalać na otwarcie jamy ustnej.
Rasy krótkoczaszkowe, jak mopsy czy buldogi, są szczególnie narażone na udar cieplny, dlatego nie powinny przebywać w zbyt wysokich temperaturach i mocno nasłonecznionych miejscach.
Skracanie sierści na czas upałów nie jest wskazane w przypadku kotów. U psów z długim włosem można je delikatnie podciąć, jednak należy unikać wygolenia sierści lub przycięcia jej zbyt krótko – nie ułatwia to przetrwania upałów, a może utrudnić termoregulację. Uważać należy również na gorące podłoże i zadbać o ochronę przed oparzeniami opuszek stóp w czasie spacerów.
Przerwy w trakcie podróży
Przerwy w podróży ze zwierzęciem powinny następować co około dwie godziny. W ich czasie zwierzę powinno mieć możliwość odbycia spaceru – zawsze na smyczy, załatwić potrzeby fizjologiczne i napić się wody. Kot powinien mieć wtedy dostęp do kuwety. Podczas przerw w podróży, jak i na kilka godzin przed jej rozpoczęciem, nie jest wskazane karmienie zwierzęcia – posiłek powinno dostać dopiero w miejscu docelowym. Jeśli podróż trwa dłużej niż kilka godzin, niewielkie porcje można podać mu podczas dłuższego postoju.
Najlepsza pora podróży to ta omijająca najgorętsze godziny w ciągu dnia – wczesny ranek bądź późny wieczór.
Nie wolno pozostawiać zwierzęcia w samochodzie bez opieki, nawet po zaparkowaniu w cieniu i uchyleniu okien. Kilkanaście minut pobytu w aucie podczas upałów może skończyć się dla pupila tragicznie. „W samochodzie zaparkowanym w nasłonecznionym miejscu już po 20 minutach temperatura wzrasta do 50 stopni Celsjusza, a po 40 minutach nawet do 60 stopni Celsjusza. Pozostawienie psu miski z wodą czy uchylonego okna niewiele pomaga, ponieważ w pojeździe nie ma cyrkulacji powietrza” – tłumaczy doktor Michał Rudy ze Szkoły Prawa Uniwersytetu SWPS.
Podróżując pociągiem warto zapoznać się z regulaminem przewozu zwierząt i zadbać o ich bezpieczeństwo. W przypadku wypraw lotniczych warunki i długość podróży, w tym lot, transport do i z samolotu oraz czas oczekiwania w luku bagażowym, mogą być bardzo stresujące i uciążliwe dla zwierząt. Przed zorganizowaniem wyjazdu należy skontaktować się z linią lotniczą, aby dowiedzieć się, jak wygląda jej polityka podróży ze zwierzętami.
Zgodnie z prawem, aby przewozić zwierzęta samolotem, należy przestrzegać przepisów Międzynarodowego Zrzeszenia Przewoźników Powietrznych (IATA), które określają między innymi szczegółowe wymogi dotyczące transporterów, a także zasady zapewnienia zwierzętom pożywienia i wody.
Wakacje z psem
Wakacyjny wyjazd może być dla zwierząt stresujący, dlatego warto zadbać o utrzymanie znanej im rutyny. Dobrze jest wychodzić na spacery o stałych porach, a także utrzymać dotychczasową dietę, zabierając karmę, którą zwykle otrzymują. W psim legowisku można położyć koc lub zabawkę o znanym zapachu, aby pupil mógł poczuć się nieco bezpieczniej w czasie zmian, które następują.
Psu i kotu należy dać czas na oswojenie się z nowym miejscem i jego eksplorację – powinien odkrywać je we własnym tempie, mając możliwość odpoczynku w cichym, spokojnym i dalekim od przeciągów miejscu. Zwierzak nigdy nie powinien zostawać sam w warunkach, które mogą go zestresować.
W nowym miejscu na spacery z psem należy wychodzić na smyczy, a po zachodzie słońca warto wyposażyć go w obrożę z latarką, aby był łatwo zauważany przez rowerzystów czy kierowców.
Jeśli pies lubi pływać, warto zwracać uwagę na czystość wód, do których może wejść i nie pozwalać na przebywanie w tych, w których panuje zakaz kąpieli. Lekarka weterynarii Małgorzata Głowacka zwraca uwagę na odpowiednie zabezpieczenie czworonoga w zbiornikach ruchomych, jak morze, rzeki, i głębokich akwenach – zaleca używanie specjalnych kamizelek ochronnych dla psów. Pływanie dla większości psów bywa naturalne, choć w przypadku ras krótkoczaszkowych umiejętność ta może nie być wystarczająco rozwinięta. Należy unikać wnoszenia psa do wody, ponieważ może okazać się to stresogenne – pies powinien spokojnie wejść po gruncie do wody i utracić go samodzielnie.
Wakacje z kotem
Koty dla poczucia bezpieczeństwa potrzebują kryjówek. Warto więc zabrać ze sobą ich legowisko lub przygotować je na miejscu, na przykład z kartonu. Przebywanie w transporterze, szczególnie kojarzące się z wizytami w gabinecie weterynaryjnym, może być dla kota stresujące, dlatego przyzwyczajanie do niego powinno nastąpić dużo wcześniej. Warto umieścić transporter w spokojnym miejscu w domu, przygotować w nim posłanie i regularnie umieszczać smakołyki oraz ulubione zabawki. Podczas podróży z kotem należy umieścić w transporterze przedmiot o znajomym zapachu i rozważyć skorzystanie z kocich feromonów w sprayu.
Zwierzęta pozostające pod opieką tymczasową
Jeśli zwierzę na czas wakacji ma zostać w domu, warto odpowiednio wcześnie zapewnić mu właściwą opiekę. Tymczasowy opiekun kota powinien odwiedzić go jeszcze przed wyjazdem i dać się poznać, a opiekując się nim spędzać w mieszkaniu minimum godzinę dziennie bawiąc się, czyszcząc kuwetę, podając mu jedzenie i wodę. W przypadku zwierząt przyjmujących leki, opiekun zastępczy powinien mieć dostęp do harmonogramu przyjmowania leków, historii leczenia i numeru telefonu do gabinetu weterynaryjnego, w którym zwierzak jest leczony. W przypadku psów, osoba opiekująca się zwierzakiem powinna również znać harmonogram dnia psa, trasy spacerowe oraz otrzymać informacje dotyczące jego zachowania. Przed wyjazdem opiekunowi należy udzielić wskazówek na temat prawidłowej opieki nad pupilem, a w czasie podróży pozostawać z nim w kontakcie.
Bibliografia (dostęp z dnia 17.07.2025 r.):
- Podróże ze zwierzętami towarzyszącymi, GIW, online: https://www.wetgiw.gov.pl/nadzor-weterynaryjny/podroze-ze-zwierzetami-towarzyszacymi
- Taking your pet on holiday, RSPCA, online: https://www.rspca.org.uk/
- Advice for Travelling with a Dog in Europe, ESCAPP, online: https://www.esccap.org/travelling-pets-advice/
- Travelling with your pet FAQ, AVMA, online: https://www.avma.org/resources-tools/pet-owners/petcare/traveling-your-pet-faq#plane
- Przychodnia: jak dbamy o zwierzęta w wakacje?, RDC, Conrado Moreno, 09.07.2022



